Ameliyat öncesi rehabilitasyon
Ameliyattan önce yapılan hazırlık, ameliyat sonrası ilk haftaları kolaylaştırmayı amaçlar. Özellikle ön çapraz bağ ameliyatında dizdeki şişliğin azalması, dizin tam düzleşmesi ve ön uyluk kasının çalışır hale gelmesi ameliyat zamanlamasında dikkate alınır.
Protez ameliyatından önce ise kas güçlendirme egzersizlerini, yürüteç ve koltuk değneği kullanımını ve evde güvenli hareket etmeyi önceden çalışırız.
Ameliyat sonrası rehabilitasyon
Ameliyat sonrası kontrolleriniz hekim ve fizyoterapist tarafından birlikte yapılır. Ameliyatta ne yapıldığını bilen bir ekiple çalışmak, hangi hareketin ne zaman serbest bırakılacağı ya da hangi yükün ne zaman verileceği konusunda ortak karar vermeyi sağlar.
Rehabilitasyon genellikle aşağıdaki aşamalarla ilerler; her aşamanın süresi ameliyatın türüne ve kişiye göre değişir.
- Koruma dönemi: şişlik ve ağrı kontrolü, yara bakımı, güvenli hareket açıklığı
- Hareket dönemi: eklem hareketlerinin geri kazanılması, normal yürüme veya kol kullanımı
- Kuvvet dönemi: kas gücü, denge ve dayanıklılık
- Dönüş dönemi: işe, günlük aktivitelere ve spora özgü hazırlık
Hangi ameliyatlardan sonra?
- Diz ve kalça protezi
- Ön çapraz bağ, menisküs ve kıkırdak ameliyatları
- Omuz tendonu (rotator manşet) tamiri ve omuz çıkığı ameliyatları
- Kırık ameliyatları ve alçı sonrası eklem sertliği
- El ve ayak ameliyatları, tendon onarımları
Sporcu rehabilitasyonu
Sporcularda hedef yalnızca ağrının azalması değil, sahaya güvenle dönmektir. Bu nedenle program, yaptığınız spora özgü hareketleri, sıçrama-iniş, sprint ve yön değiştirme çalışmalarını içerir.
Ameliyat gerektirmeyen spor yaralanmalarında da (kas yırtıkları, tendon sorunları, ayak bileği burkulmaları) aynı aşamalı yaklaşımı uygularız.
Evde neler yapmalısınız?
Rehabilitasyonun önemli bir bölümü seanslar arasında, evde geçer. Size verilen egzersizleri önerilen sıklıkta yapmanız, şişlik ve ağrıyı kontrol altında tutmanız ve aşamanıza uygun olmayan hareketlerden kaçınmanız gerekir.
Egzersizlerden sonra ertesi güne kadar geçmeyen ağrı, artan şişlik, ateş veya yarada akıntı olursa, programa devam etmeden önce bize haber vermelisiniz.
ÖÇB rehabilitasyon uygulaması
Ön çapraz bağ ameliyatı sonrası kullanılan ÖÇB rehabilitasyon uygulaması, fizyoterapistlerin hazırladığı rehabilitasyon programı üzerine kuruludur. Uygulama, aşamanıza uygun ev egzersizlerini düzenli yapmanıza ve ilerlemenizi takip etmenize yardımcı olur.
Uygulama seanslarınızın yerini tutmaz; fizyoterapistinizin kontrolündeki programın evdeki devamıdır.
OrtosporLab ölçümleri ile ilerleme
İlerlemenizi gözle değil, ölçerek takip ediyoruz. OrtosporLab sporcu test merkezimizde kuvvet platformunda sıçrama ve iniş kuvvetleri, arka uyluk (hamstring) kuvveti ile kalça, diz ve omuz kuvveti ölçülür; 3 boyutlu hareket analizi ve ışık kapılarıyla sprint ve çeviklik testleri yapılır.
Ameliyatlı ve sağlam taraf arasındaki farklar sayısal olarak izlenir. Bir sonraki aşamaya geçiş ve spora dönüş kararı, bu ölçümler ve muayene bulguları birlikte değerlendirilerek verilir.
Gözden geçiren: Op. Dr. Enis Gürsel, Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı · Son güncelleme: 22 Ekim 2026